- 20/03/2026
- 63
- нет
Сылаҥҥа саҥа кинигэ.
Сылаҥ үтүө-мааны ыалларын, үлэһит бастыҥа дьоннорун, аймаҕынан төрүттэрин үөрэтиилэрэ кинигэ буолан тахсыталаан тустаах дьоҥҥо үйэлээх бэлэх уонна нэһилиэк библиотекатын көмүс фондата буолаллар. Бүгүн ааҕыыбынан 30 – ча кинигэ аҥардас, аймахтар таһаартарбыттара бааллар, олорон, үлэлээн ааспыт дьоммут олохторо сурукка киирэн үйэтитилиннэ. Бу буолар биһиги нэһилиэк саамай күндү баайбыт.
Дьэ, бу көмүс фонда кэккэтигэр дьоһуннаахтык киирэн ааттыын да “Быстыспат ситими” олохтоото Протодьяконовтар аймах түмпүт кинигэлэрэ.
Кылгастык кинигэни сааһылаан билиһиннэриэхэ: Кинигэни тутаат да таһын көрөн – бу күндү төрөөбүт дойду, дьоммут олорбут дьиэлэрэ, сүүрбүт-көппүт оҕо саас ахтылҕана, алаадьы сыта кэлэр курдук. Кинигэ инники уонна кэнники форзаһыгар сырдык хаартыскалар, киирбиттэр.
Киирии тылы : үс киһи суруйбут : бу кинигэни түмэн, хомуйан таһаартарбыт Евдокия Иннокентьевна Пермякова, Сылаҥ нэһилиэгин ытык киһитэ Борис Пахомович уонна Анатолия Николаевия Софронов, 19 сиэннэрэ диэн суруллубут. Бу тыл киэҥ аймах төрүччүтэ ырытыллыбытын көрдөрөр дии санааҕа кэлбитим.
Кинигэ 9 түһүмэхтэн турар – уруккуну былыт саппытын иһин, урукку олох баар буолан бүгүҥҥү баарын бу кинигэ өйдөтөр. Бу түһүмэх улуу убайбыт Ойуунускай хоһоонунан аһыллан, этнограф Сэһэн Боло үлэтигэр сигэнэн, “Төрөөбүт түөлбэбит” кинигэттэн тирэнэн, “Сырдыгынан сыдьаайар Сылаҥ” олоҕор олорсон таҥыллан тахсыбыт. Манна – 8 үлэ киирбит.
Иккис түһүмэх. — Төрөөбүт алаас, төрүттэрбит олорбут балаҕаннара дэлэҕэ даҕаны ырыаҕа ылланыа, хоһооҥҥо хоһуллуо дуо, наһаа үчүгэй ахтылҕан “Чуумпу алааска Чуунайга” тириэрдэр-Протодьяконовтар аҕа уустарын өбүгэлэрэ олорон ааспыт алаастара. Хос эһээ Киринньэ олоҕо, оҕолорун туһана кэпсэнэр.
3 түһүмэх – “Холкуостарга холбоһон” – Протодьяконов Семен Васильевич, Анна Николаевна төрүттэрэ, олохторо.
4 түһүмэх – “Сэмэн, Аана 8 оҕолоро кэргэттэринээн” – ахтыылар киирбиттэр. 275 страница түмүллүбүт ахтыылар олус истиҥник суруллубуттар.
5 түһүмэх – “Өйдөбүлгэ хаалбыт — дьоммут кынаттаах тыллара” – күннээҕи олоххо ытык дьоммут эппит тыллара өйгө-санааҕа күн бүгүҥҥэ дылы ыччаты иитэргэ көмө буолаллар эбит. “Биллибэт эйгэ” – дьоммут олоххо көрсүбүт, кэпсээн хаалларбыт дьикти түбэлтэлэрэ, болҕомтону тардар түһүмэх.
6 түһүмэх – “Ситим быстыбат (тыыннаах ситим)” – төрүттэрбит олорбут алаастарынан.
7 түһүмэх – “Айар кут, истиҥ иэйии” – оҕолор, сиэннэр ис сүрэхтэн тахсыбыт иэйиилээх хоһоонноро түмүллүбүттэр.
8 түһүмэх – дойду кэрэтин хаартыскаҕа түһэрэн үйэтитии биир үтүө суолтатын Чепалов Николай Петрович Бэрэ олохтооҕун хаартыскаларыгар көрөбүт.
9 түһүмэх – “Суолталара өссө улаатыа” диэн – В.Н.Дьячковскай Бэрэ сиригэр – дойдутугар оҥорбут өйдөбүнньүктэрэ оҕолорго, ыччакка умнуллубат бэлиэ буолан киирбиттэр.
Түмүккэ Евдокия Иннокентьевна наһаа үчүгэйдик, өйдөнүмтүө тылларынан кинигэ суолтатын арыйан суруйбут : бу кинигэбэр инники аҕа көлүөнэбит тустарынан илдьэ сылдьар истиҥ санааларбытын, иһирэх тылларынан ахтыыларбытын түмэн киллэрдим. Кинилэр буолаллар дьиҥ саха ыала, тыа ыала – тыа сирин баттаатар кэдэйбэт сиһэ, хатыйдар бүдүрүйбэт тирэҕэ. Кинилэр буолаллар үлэнэн иитиллэн олорбут, күүстээх санаалаах, булгуруйбат тулуурдаах, биһиги астынан ааттыыр быстыспат ситиммит, киэн туттар өбүгэ дьоннорбут!
Кинигэ тас ойуутугар Булгунньахтаах кэрэ көстүүтүнэн сырдыы, үтүөҕэ сирдии туруоҕа!
Болҕомтоҕут иһин махтал!

















Комментарий читателей статьи "Сылаҥҥа саҥа кинигэ."